Rewizja Krajowego Standardu Gospodarki Leśnej FSC w Polsce

W 2018 r. rozpoczął się proces rewizji Krajowego Standardu Gospodarki Leśnej FSC w Polsce (dalej: Krajowy Standard). Na początku 2019 r. szerokim konsultacjom publicznym (Link do aktualności) poddany został projekt nr 1 Krajowego Standardu. W okresie 01.07 - 01.09.2021 konsultacjom publicznym FSC poddało drugi projekt Standardu Krajowego. W związku z dużym zainteresowaniem procesem rewizji i pojawiającymi się w ostatnim czasie pytaniami, postanowiliśmy na niniejszej stronie przedstawiać aktualne informacje na temat dotychczasowych prac i kolejnych planowanych kroków niezbędnych do zatwierdzenia finalnej wersji Krajowego Standardu przez FSC International. Przypominamy jednocześnie, że wciąż obowiązuje standard z 2013 r.: FSC-STD-POL-01-01-2013 PL, w oparciu o który certyfikowane są lasy w Polsce.

  1. Dlaczego Krajowy Standard poddawany jest rewizji?

    FSC International wyznacza ogólne wytyczne, międzynarodowe ramy, zapewniające spójność wymogów FSC na całym świecie. Są one ujęte w dokumentach normatywnych Zasady i Kryteria FSC, oraz Międzynarodowych Wskaźnikach Ogólnych będących podstawą standardów FSC na całym świecie. Zasady i Kryteria FSC ulegają co pewien czas rewizji, zmieniają się bowiem warunki przyrodnicze, społeczne i ekonomiczne, a także wzrasta poziom wiedzy naukowej. Wraz ze zmieniającymi się międzynarodowymi ramami FSC, cyklicznej rewizji wymagają również standardy krajowe, które należy dostosować do najnowszej wersji Zasad i Kryteriów w oparciu o Międzynarodowe Wskaźniki Ogólne. Analogiczne procesy rewizji odbywały się, bądź wciąż trwają we wszystkich krajach, w których funkcjonuje certyfikacja gospodarki leśnej FSC.

  2. W jaki sposób przebiega proces rewizji Krajowego Standardu?

    FSC International wyznacza ogólne wytyczne, międzynarodowe ramy, zapewniające spójność wymogów FSC na całym świecie, jednakże warunki przyrodnicze, społeczne i gospodarcze, oraz prawne są zróżnicowane w poszczególnych krajach. Dlatego też ogólne wytyczne FSC dostosowywane są w poszczególnych krajach do warunków lokalnych. W tym celu, tam gdzie to możliwe, powoływane są krajowe Grupy Opracowujące Standard (ang. SDG - Standard Development Group) składające się z niezależnych od FSC ekspertów, reprezentujących różne grupy interesów. Takie rozwiązanie zastosowano m.in. w Polsce - Krajowy Standard opracowywany jest przez tzw. Grupę Opracowującą Standard (SDG). Członkowie Grupy SDG zostali wybrani na podstawie nadesłanych zgłoszeń, w oparciu o wytyczne i procedury FSC – lista członków Grupy SDG.

    W skład Grupy SDG w Polsce wchodzi 10 osób reprezentujących różne organizacje, przypisanych do trzech izb: społecznej, przyrodniczej i ekonomicznej. Grupa ta podejmuje decyzje na drodze konsensusu. Konsensus rozumiany jest jako powszechna zgoda co do uznania propozycji, przy braku trwałego sprzeciwu wobec niej. Grupa SDG dostosowuje zaproponowane treści wskaźników międzynarodowych do polskich realiów, w oparciu o instrukcje dla opracowujących standard. Każdy ze wskaźników jest analizowany i może zostać przez Grupę odrzucony, przyjęty bez zmian lub zaadaptowany (tzw. procedura transferu FSC). Grupa może również dodać nowy wskaźnik. Grupa dba, aby wskaźniki w Krajowym Standardzie uwzględniały aspekty prawne, przyrodnicze, społeczne i ekonomiczne gospodarki leśnej prowadzonej w Polsce. Proces rewizji standardu wymaga więc dużego zaangażowania członków Grupy SDG, by przeanalizować każdy ze wskaźników, dostosować go do polskich realiów oraz finalnie osiągnąć akceptację wszystkich członków Grupy. 
    Dodatkowo utworzone zostało Forum Konsultacyjne, w którym uczestniczyć mogą wszyscy zainteresowani – brak jest ograniczeń co do liczby uczestników. Do Forum Konsultacyjnego można zgłaszać się w trakcie całego procesu rewizji Standardu. 

  3. Jaką rolę odgrywa FSC w tym procesie?

    FSC International jest właścicielem krajowych standardów i koordynuje procesy ich rewizjiczuwa nad harmonogramem prac i finalnie akceptuje propozycje standardów.  
    Pracownicy reprezentujący FSC w poszczególnych krajach odpowiedzialni za koordynowanie procesu rewizji. Dbają oni o stworzenie, składającej się z ekspertów i jednocześnie reprezentantów różnych środowiskGrupy SDG, a następnie odpowiadają za realizację całego procesuKoordynatorzy FSC w Polsce wspierają formalnie i organizacyjnie Grupę, ale to Grupa jednomyślnie wypracowuje propozycję brzmienia poszczególnych wskaźnikówKrajowi Reprezentanci FSC w Polsce koordynują prace Grupy SDGorganizują spotkania jej członków, prowadzą dokumentację z prac Grupy,  łącznikiem pomiędzy Grupą SDG a FSC International, kiedy wymagana jest na przykład dodatkowa analiza lub organizują wizyty dodatkowych ekspertów. Odpowiadają za organizację konsultacji społecznych i testy terenowe. W Polsce, od samego początku procesuFSC zaangażowało zewnętrznego moderatora, który pomaga Grupie SDG w dążeniu do konsensusu i w budowaniu platformy dialoguaby zapewnić jak najbardziej komfortowe warunki do pracy Grupy SDG i znalezienia końcowych rozwiązań.  

    Role w procesie

     

  4. Co się wydarzyło do tej pory?

    W trakcie 2018 r. powstał pierwszy projekt Krajowego Standardu. Na początku 2019 r. został on poddany konsultacjom publicznym - Projekt nr 1. W konsultacjach wzięło udział ponad 300 interesariuszy, którzy nadesłali około 2 tys. unikalnych uwag (w sumie uwag było ok. 20 tys., jednak wiele z nich się powtarzało). O dużym zainteresowaniu i zaangażowaniu interesariuszy w proces konsultacji świadczyć również może obecność ponad 60 osób na otwartym spotkaniu konsultacyjnym, które odbyło się 19 lutego 2019 r. w Warszawie. Krajowi Reprezentanci FSC International przygotowali Raport z konsultacji publicznych Projektu nr 1.

    Proces analizy nadesłanych uwag, ponownej dyskusji poszczególnych zapisów Standardu i wypracowania konsensusu przez SDG trwał od marca 2019 r. do marca 2021 r. W tym czasie odbyło się 39 spotkań SDG, w tym 15 spotkań on-line. W 3 spotkaniach uczestniczyło łącznie 4 ekspertów zewnętrznych, FSC zasięgnęło również w toku prac, na wniosek SDG, pisemnej opinii prawnej, opinii językoznawcy i opinii Forum Konsultacyjnego oraz ekspertów technicznych. Był to wysiłek niezbędny, aby Grupa SDG rzetelnie przeanalizowała wszystkie przekazane komentarze i propozycje zmian.

    Grupa SDG uzgodniła w toku prac treść większości zapisów Projektu nr 2 Krajowego Standardu jednakże nie udało jej się osiągnąć konsensusu co do treści: 4 wskaźników (6.3.2., 6.3.7., 6.5.4., 6.5.5.), komentarza pod wskaźnikiem 6.3.6, treści Tabeli 3.2.2.”Strategie zarządzania HCV 3.2. (Załącznik I. Krajowe Ramy Szczególnych Wartości Ochronnych dla Polski” projektu standardu). Nieuzgodnione przez SDG zapisy Projektu nr 2 Krajowego Standardu były wielokrotnie dyskutowane przez SDG w okresie dwóch lat (marzec 2019 – marzec 2021), a zebranie opinii forum konsultacyjnego i ekspertów technicznych przez Krajowych Reprezentantów FSC nie zaowocowało uzgodnieniem ww. zapisów Projektu nr 2 przez SDG. W związku z powyższym, zgodnie z punktem 10.3 FSC-STD-60-006 (V1-2) Wymogi dotyczące procesu opracowywania i utrzymania Krajowych Standardów Gospodarki Leśnej, FSC International jako właściciel standardu i procesu jego rewizji, wstrzymało tymczasowo prace Grupy i podjęło odpowiednie kroki, aby przejść do konsultacji publicznych i testów terenowych Projektu nr 2 Krajowego Standardu (szczegółowa informacja znajduje się w Projekcie nr 2 Krajowego Standardu). W terminie 01.07-01.09.2021 Projekt nr 2 Krajowego Standardu został poddany konsultacjom publicznym, równolegle poddany został testom terenowym w 3 różnych lokalizacjach (testy przeprowadziły niezależnie trzy jednostki certyfikujące - każda w innej lokalizacji).

  5. Jakie są kolejne kroki w procesie rewizji? (stan na wrzesień 2021)

    W październiku 2021 Grupa SDG wznowi prace nad końcowym projektem standardu, który zostanie przedłożony FSC International do akceptacji, co rozpocznie proces ostatecznych poprawek, prowadzących do zatwierdzania finalnej wersji standardu i wdrożenia go w życie.   

    W przypadku braku finalizacji projektu standardu przez Grupę SDG, FSC International wdroży alternatywne procedury rewizji standardu. 

Konsultacje publiczne

  1. Pierwszy projekt Standardu Krajowego - 2019

    W trakcie prac Grupa Opracowujaca Standard  odnosiła sie do poszczególnych Ogólnych Wskaźników Międzynarodowych ( z ang. IGIs) poprzez przyjęcie jednej z czterech opcji:

    1. Adopcja (Przyjęcie): Grupa kopiuje międzynarodowy wskaźnik ogólny do niniejszego projektu.
    2. Adaptacja (Dostosowanie): Grupa dokonuje przeglądu i rewiduje międzynarodowy wskaźnik ogólny w celu jego adaptacji do warunków krajowych przy jednoczesnej skuteczności pomiaru zgodności z kryterium.
    3. Odrzucenie: Grupa może pominąć Ogólny Wskaźnik Międzynarodowy, w przypadku gdy zostanie stwierdzone, że nie ma zastosowania lub w inny sposób nie przyczynia się do oceny zgodności z kryterium.
    4. Dodanie: Grupa może zaproponować dodatkowe wskaźniki w celu lepszego ustalenia zgodności z kryterium.

    Podsumowanie

    Projekt nr 1 Krajowego Standardu Gospodarki Leśnej FSC dla Polski został przygotowany przez Grupę Opracowującą Standard w procesie rewizji obecnie obowiązującego Krajowego Standardu Gospodarki Leśnej FSC (FSC-STD-POL-01-01-2013PL), w oparciu o nową wersję Zasad i Kryteriów FSC w zakresie gospodarki leśnej (FSC-STD-01-001 V5-2) oraz Ogólne Wskaźniki Międzynarodowe (FSC-STD-60-004 V2-0). 

    Efektem prac jest pierwszy projekt nowego Krajowego Standardu Gospodarki Leśnej FSC w Polsce, który przedstawiliśmy wszystkim interesariuszom do publicznych konsultacji.

    W wyniku I Konsultacji Publicznych napłynęło do nas ponad 20 tysięcy komentarzy od ponad 300 interesariuszy. Przygotowaliśmy raport podsumowujący ten etap procesu rewizji

     

  2. Drugi projekt Standardu Krajowego - 2021

    Projekt nr 2 Krajowego Standardu Gospodarki Leśnej FSC dla Polski został opublikowany w dniu 1 lipca 2021r. do konsultacji publicznych przez Krajowych Reprezentantów FSC International. Powstał on w procesie rewizji obecnie obowiązującego Krajowego Standardu Gospodarki Leśnej FSC (FSC-STD-POL-01-01-2013PL), w oparciu o nową wersję Zasad i Kryteriów FSC w zakresie gospodarki leśnej (FSC-STD-01-001 V5-2) oraz Ogólne Wskaźniki Międzynarodowe (FSC-STD-60-004 V2-0).

    Konsultacje Projektu nr 2  odbywały się w terminie od 1 lipca 2021 r. do 1 września 2021 r. 

    Zachęcamy do zapoznania się z treścią Projektu nr 2, Ogólnych Wskaźników Międzynarodowych (popr. tłumaczenie), a także Raportem z Konsultacji Projektu nr 1 (dokumenty dostępne poniżej).

    Dodatkowa informacja: Grupa Opracowująca Standard uzgodniła w toku prac treść większości zapisów Projektu nr 2 Krajowego Standardu jednakże nie udało jej się osiągnąć konsensusu co do treści: 4 wskaźników (6.3.2., 6.3.7., 6.5.4., 6.5.5.), komentarza pod wskaźnikiem 6.3.6, treści Tabeli 3.2.2.”Strategie zarządzania HCV 3.2. (Załącznik I. Krajowe Ramy Szczególnych Wartości Ochronnych dla Polski” projektu standardu). W związku z powyższym, FSC International jako właściciel standardu i procesu jego rewizji, tymczasowo wstrzymało prace Grupy i podjęło odpowiednie kroki, aby przejść do konsultacji publicznych i testów terenowych Projektu nr 2 Krajowego Standardu. Po konsultacjach i testach terenowych Grupa Opracowująca Standard będzie mogła wznowić prace i przygotować końcowy projekt standardu. Szczegółowa informacja znajduje się w Projekcie nr 2.

Prezentacje i inne dokumenty dotyczące rewizji Krajowego Standardu

SKŁAD FORUM KONSULTACYJNEGO 09.04.2018.pdf
PDF, Rozmiar: 116.83KB
Skład SDG_17012018.pdf
PDF, Rozmiar: 31.69KB
Rewizja Krajowego Standardu Odpowiedzialnej Gospodarki Leśnej FSC.pdf
PDF, Rozmiar: 1.33MB
Changes to FSC P&C and revision of NFSS_22 September 2017.pdf
PDF, Rozmiar: 1.06MB
FSC-STD-POL-01-01-2013-PL - Krajowy Standard Gospodarki Leśnej FSC® w Polsce.pdf
PDF, Rozmiar: 1.03MB
FSC-STD-01-001 V5-2 - Zasady i Kryteria FSC.pdf
PDF, Rozmiar: 1.31MB
Struktura i zakres Krajowych Standardów Gospodarki Leśnej
PDF, Rozmiar: 579.10KB
Wymogi dotyczące procesu opracowywania i utrzymania Krajowych Standardów Gospodarki Leśnej
PDF, Rozmiar: 1.38MB
OGÓLNE WSKAŹNIKI MIĘDZYNARODOWE PL V2-0_01072021.pdf
PDF, Rozmiar: 1.17MB